Wat als je interne verhaal stuk is?

Dat je verhaal het zeg maar ‘niet meer doet’. Dat je naar de wereld kijkt en er gewoon niet zoveel chocola meer van kunt maken? Het verhaal waarmee je normaal de wereld om je heen verklaart, dat niet meer doet? Verwarring langzaam toeneemt? Dan heb je een ander verhaal nodig. En dat komt goed uit. Grote kans dat je nu leeft met een geleend verhaal. Van vroeger, van anderen. Dat het al niet echt van jou was.

Van jongs af aan leef je met een aangereikt verhaal. Over hoe de wereld en je leven zou moeten verlopen. Hoe het geheel functioneert. Dat verhaal zit als een imprint in je. Het geeft betekenis aan wie je bent. Een kader waarbinnen je wat er gebeurt en wat je ervaart, plaatst. Het geeft een route om af te leggen (plot). Het schrijft je rol als personage in grote lijnen voor. Dat is een fijn houvast. Kind zijn, schoolcarrière, vriendenkring, banen, hobby’s; levend volgens een voorgetekende ruwe schets.

Dat basisverhaal leen je van de plek waar je toevallig geboren bent en opgroeit: uit (lokale) cultuur, politiek, geloof, maatschappij en familie. Een basisverhaal. Later aangevuld met eigen hoofdstukken naarmate het eigen leven vordert. Als variatie, maar op een redelijk vaststaand  onderliggend plotverloop.

Maar wat als de plot van de realiteit waarin je nu leeft veranderd lijkt? Je dat wat je ziet en ervaart, niet meer gevat krijgt in je verhaal? Het niet klopt? Je bijvoorbeeld ervaart dat de aarde; bevolkter, warmer en gebruikter dan ooit, haar eindigheid laat zien? De (economische, maatschappelijke en organisatie-) systemen die gebouwd zijn om mensen te ondersteunen, mensen juist meer lijken te verdrukken? En mensen uit elkaar drijft? Groot-complex als ze zijn?

Dan kan je verhaal stuk blijken. Dat voel je wel. Betekenis en houvast die het gaf, brokkelen af. Dan sta je op losse(re) schroeven. En een verhaal dat stuk is, kan blokkerend werken. Je ontmoedigen, je laten wegvluchten, je in je schulp doen kruipen. Je laten verliezen in emoties, drama, vertier, hard werken of gaan redderen. Chaos troef. Dan lijkt de wereld opeens vol crises te zijn. Een kapot verhaal, waar je aan vast blijft klampen, kan je ten onder laten gaan.

Maar als je stil wordt in jezelf en goed luistert, is er in die chaos ook wat anders waarneembaar. Stukjes van een ander verhaal, eerst nog vermomd als herrie en verwarring.

Het lijkt tijd voor andere verhalen. Unieke individuele verhalen die opnieuw en elkaar voedend, grotere verhalen kunnen zijn. Voor groepen mensen, voor bedrijven en organisaties, voor de maatschappij. Om van daaruit de uitdagingen van deze tijd tegemoet te treden.

Jouw eigen verhaal ligt niet buiten jezelf. Het is niet wat anderen zeggen, niet de boeken die je leest. Niet wat nieuws of de tv je voorschotelt. Niet te vinden op social media. Nee, het zit in je, dat verhaal. Het is een verhipte klus om je verhaal te ontdekken, te schrijven en te gaan leven. Zeker als je verder terug gaat in die basishoofdstukken. Schrijven is schrappen: een persoonlijke ‘creatieve destructie’.

Je zult het maar aandurven. Maar ja, als het nodig is.